علت قاعدگی نامنظم

قاعدگی نامنظم در زنان چه علتی دارد؟

قاعدگی نامنظم معمولا زمانی اتفاق می‌افتد که بیماری‌های مزمن روند تخمک گذاری را متاثر کرده باشند یا دلایلی همچون خورد و خوراک و عوامل محیطی به نحوی روی هورمون‌ها تاثیر بگذارند. این طبیعی است که فاصله هر دوره قاعدگی با دوره بعد یک تا سه روز با تغییر مواجه شود اما این که به صورت مستمر فواصل پریود شدن نامنظم باشد، جای نگرانی دارد. اگر شما هم به هر دلیل از استرس و شرایط روحی گرفته تا دلایل جسمی و شیردهی و … به اختلال پریود نامنظم دچار شده‌اید، هم اکنون وقت آن رسیده است که در مورد علائم و عوامل اصلی این بیماری اطلاعات بیشتری کسب کنید. سپس متناسب با علت اختلالات چرخه قاعدگی، راهی برای درمان این اختلالات بیابید. با ما همراه باشید.

علت قاعدگی و پریود های نامنظم در زنان

قاعدگی نامنظم به چه معناست؟

 به طور کلی چرخه قاعدگی در خانم‌ها ۲۸ روز است. یعنی از زمانی که خونریزی قاعدگی آغاز می‌شود تا زمانی که خونریزی به پایان رسیده و بار دیگر قاعدگی آغاز می‌شود، باید ۲۸ روز فاصله وجود داشته باشد. زمانی که طول دوران قاعدگی در خانم‌ها از ۲۸ روز بیشتر یا کمتر بشود، پزشکان می‌گویند که قاعدگی نامنظم اتفاق افتاده است. در واقع اگر فاصله بین هر پریود ۲۱ تا ۳۵ روز باشد، احتمالا اختلالاتی در نظم دوره‌های پریود ایجاد شده است. چنانچه یک بار یا چند بار قاعدگی شما نامنظم باشد، ممکن است از محیط تاثیر پذیرفته باشید و این جای نگرانی ندارد. در صورتی که چندین بار با پریودهای نامنظم مواجه شدید، باید عوامل ایجاد این نوع از پریود را تحت بررسی قرار دهید.

چرخه طبیعی قاعدگی چگونه محاسبه می‌شود؟

برای این که چرخه قاعدگی را محاسبه کنید، باید زمان آغاز دوران پریود را روی تقویم انتخاب کرده و تا ۲۸ روز جلوتر بروید. تا قبل از اولین روز قاعدگی هنوز سیکل قاعدگی شما به پایان نرسیده است. به محض این که خونریزی آغاز شد وارد دوره جدید می‌شوید. تعداد روزهایی که از آغاز قاعدگی تا آغاز قاعدگی دیگر وجود دارند، باعث می‌شوند که طول سیکل و چرخه قاعدگی مشخص بشود. نشانه‌های قاعدگی نامنظم برخی از مهم‌ترین علائمی که نشان از پریود نامنظم دارند عبارتند از:

·       فاصله ۳۵ روزه بین دو قاعدگی متوالی

·       خونریزی‌های شدید

·       وجود لخته خون در خونریزی با قطر ۵/۲ سانت

علت پریودهای نامنظم چیست؟

چرخه قاعدگی در اثر دلایل و عوامل مختلف ممکن است با اختلالات مواجه بشود. برخی از مهم‌ترین دلایلی که سبب می‌شوند قاعدگی نظم نداشته باشد، به بیان زیر هستند:

·       رسیدن به سن بلوغ:

یکی از متداول‌ترین دلایلی که در نظم قاعدگی خلل ایجاد می‌کند، رسیدن به سن بلوغ است. در دوران بلوغ بدن با تغییرات زیادی مواجه خواهد شد. به همین دلیل دو سال طول می‌کشد تا دوران قاعدگی منظم بشود.

·       استفاده از روش‌های ضد بارداری:

روش‌های مختلفی که برای جلوگیری از بارداری کاربرد دارند نیز می‌توانند به نوعی بر روی نامنظم بودن دوران پریود تاثیر گذار باشند‌. از آنجایی که قرص‌های ضد بارداری و سایر روش‌ها می‌توانند هورمون‌ها را تحت تاثیر قرار دهند، عاملی برای خونریزی‌های نامنظم خواهند بود.

·       شیردهی:

پرولاکتین یکی از هورمون‌هایی است که زمانی که مادر به نوزاد خود شیر می‌دهد در بدن ایجاد می‌شود. این هورمون مستقیماً بر روی روند تخمک گذاری در رحم تاثیر گذاشته و باعث اختلال در خونریزی خواهد شد. افرادی که به دلیل شیردهی به قاعدگی نامنظم مبتلا شده‌اند معمولاً پس از چند ماه به روند عادی قاعدگی بازگشت خواهند داشت.

·       دوران قبل از یائسگی:

اگر شما نیز جزو افرادی هستید که در دهه چهلم زندگی خود به سر می‌برید و در دوران قبل از یائسگی قرار دارید، ممکن است با چرخه‌های قاعدگی کوتاه‌تر یا طولانی‌تری مواجه شوید. زمانی که یائسگی آغاز شود، چرخه قاعدگی نیز به طور کلی متوقف خواهد شد و اختلالات نظم آن از بین خواهد رفت. علائمی که نشان از اختلال نظم پریود در اثر یائسگی دارند علائمی همچون تغییر در خلق و خو، خشک شدن واژن، مشکل در روند خواب و تعریق شبانه و حتی گر گرفتگی بدن هستند.

·       استرس:

بالا رفتن میزان استرس و اضطراب در افراد می‌تواند پریود نامنظم را ایجاد کند. طبق مطالعاتی که دانشمندان تا به امروز انجام داده‌اند مشخص شده است افرادی که استرس زیادی دارند از اختلالات قاعدگی نیز رنج می‌برند. چرا که استرس باعث می‌شود هورمون‌هایی همچون کورتیزول و آدرنالین در بدن یک فرد افزایش پیدا کند و مستقیماً با هورمون‌های جنسی تداخل داشته باشند.

·       کاهش وزن:

کاهش سریع و اتفاقی وزن نیز می‌تواند عاملی برای ایجاد قاعدگی‌های نامنظم باشد. با کاهش وزن ممکن است مغز نیز تحت تاثیر قرار بگیرد و بر روی چرخه قاعدگی و روند آن تاثیرات منفی بگذارد.

·       داروها:

همه ما می‌دانیم که اگر داروهایی که با هورمون‌های جنسی بدن ما تداخل دارند وارد بدن شوند، قطعا قاعدگی نامنظم اتفاق خواهد افتاد. به گفته پزشکان برخی از داروهای رقیق کننده خون مثل آسپرین،  داروهای سرع و داروهای ضد تیروئید، داروهای شیمیایی و داروهای ضد التهاب هورمون‌های بدن را تحت شعاع قرار می‌دهند. به همین دلیل ممکن است نظم پریود را نیز از بین ببرند‌.

·       سندرم تخمدان پلی کیستیک:

سندرم تخمک پلی کیستیک یکی از متداول‌ترین بیماری‌هایی است که ممکن است افراد را دچار وضعیت قاعدگی ماهیانه نامنظم می‌کند. زمانی که این سندروم در بدن یک فرد ایجاد می‌شود، در تخمدان کیست رشد می‌کند. همزمان با آغاز این وضعیت، تخمک گذاری ممکن است متوقف شود یا بیش از حد تخمک گذاری انجام شود. افرادی که به سندروم کیست در تخمدان مبتلا هستند ممکن است تا چندین ماه خونریزی قاعدگی نداشته باشند و پس از چند ماه دچار خونریزی‌های بسیار شدید شوند. اگر متوجه شدید که درد رحمی دارید یا بدن شما به انسولین واکنش نشان می‌دهد، بهتر است برای چکاپ کردن به پزشک خود مراجعه نمایید.

·       اختلالات غده تیروئید:

در برخی از افراد اختلالات غده تیروئید مثل کم کار بودن یا پرکار بودن این غده می‌توانند به کوتاه‌تر شدن یا طولانی‌تر شدن دوران قاعدگی منجر شود. علائمی همچون حساسیت به سرما، افزایش وزن، خستگی مستمر، اضطراب و تپش قلب علائمی هستند که نشان از اختلالات غدد تیروئید دارند.

·       فیبروم رحم:

به طور کلی هر مشکل یا بیماری که در رحم ایجاد شود، می‌تواند به گونه‌ای نظم دوران قاعدگی را از بین ببرد. فیبروم رحم نیز یکی از بیماری‌های مزمن است که شبیه به یک توده در رحم ایجاد می‌شود. این فیبرو‌ها اغلب غیر سرطانی هستند و اندازه‌های گوناگونی دارند. افراد دارای فیبروم‌های رحمی نه تنها قاعدگی سخت و دردناکی دارند بلکه ممکن است با پادرد و درد در ناحیه واژن نیز همراه باشند.

·       آندومتریوز:

اختلال آندومتریوز به اختلالی گفته می‌شود که طی آن سلول‌هایی مشابه با سلول‌های داخل رحم در خارج از پوشش‌های رحم رشد می‌کنند. این عامل هم می‌تواند باعث شود که قاعدگی نامنظم ایجاد گردد.

·       سرطان دهانه رحم:

جالب است بدانید سرطانی که در رحم رشد می‌کند، بر روی تخمک گذاری تاثیر نابسامانی دارد و می‌تواند چرخه قاعدگی را مختل کند.

·       بیماری التهابی در لگن:

یکی از بیماری‌های مزمنی که می‌تواند قاعدگی نامنظم ایجاد کند، عفونت باکتریایی در لگن است. اگر عفونت از مجاری ادراری به رحم و لگن انتقال پیدا کند، ممکن است هورمون‌های قاعدگی فعالیت درستی نداشته باشند.

·       اختلالات خوردن:

شاید برایتان جالب باشد که بدانید اختلالات غذا خوردن و بی اشتهایی خود عاملی مهم در ایجاد پریود نامنظم است. افرادی که به شدت با کاهش وزن مواجه شوند، ممکن است مواد غذایی کافی برای تخمک گذاری را وارد بدن نکنند.  به همین دلیل احتمال اختلال در نظم چرخه قاعدگی نیز از بین می‌رود.

آیا نامنظم بودن قاعدگی خطرناک است؟

معمولا قاعدگی نامنظم خطرناک به حساب نمی‌آید. اگر شما در یک دوره خاص دچار قاعدگی بدون نظم شده باشید، جای نگرانی وجود نخواهد داشت. در صورتی که به صورت مستمر و مداوم با اختلالات نظم در دوران قاعدگی مواجه شوید، باید به پزشک مراجعه کنید چرا که ممکن است قاعدگی بدون نظم نشانه‌‌ای از وجود بیماری‌های جدی و خطرناک در رحم باشد. عواملی همچون فقر آهن در بدن،  ناباروری، پوکی استخوان و بیماری‌های قلب و عروق می‌توانند خطرات قاعدگی بدون نظم را افزایش دهند. در رابطه با از بین بردن خطرات پریود نامنظم می‌توانید از دکتر نادری پور نیز راهنمایی‌های لازم را دریافت کنید.

دکتر فاطمه نادری پور

عضو انجمن بین المللی زیبایی و سلامت جنسی زنان
فعالیت تخصصی در رشته زنان و زایمان از سال ۱۳۹۵ تا کنون
فارغ التحصیل پزشکی عمومی از دانشگاه علوم پزشکی کرمان
پذیرفته شده در دانشگاه شهید بهشتی تهران در رشته تخصصی زنان و زایمان در سال ۱۳۹۱